Validisme

Onze Ableism Alerts geven je een inkijkje in allerlei ‘validistische’ voorvallen in de universitaire context. Maar wat is validisme eigenlijk? Validisme (Engels: ableism) is de discriminatie, marginalisering en stigmatisering van mensen met een lichamelijke, verstandelijke en/of psychische beperking.

Validisme komt in verschillende vormen voor. Yvette den Brok (2005) onderscheid vier vormen:

Cultureel validisme

Cultureel validisme hangt samen met hoe de samenleving denkt over het hebben van een beperking. Dit kunnen positieve associaties zijn, maar ook kunnen ook negatieve vooroordelen zijn. Bijvoorbeeld de aanname dat gehandicapte mensen nooit werken.

Institutioneel validisme

Institutioneel validisme bespreekt hoe activiteiten en het gebruik kunnen maken van voorzieningen die voor iedereen vanzelfsprekend zijn dat niet niet zijn voor mensen met een beperking. Een voorbeeld is dat onderwijsinstellingen vaak slecht toegankelijk zijn, en dat VSO niet of nauwelijks voorziet in HAVO/VWO.

Interactioneel validisme

Interactioneel validisme de manier waarop interactie tussen mensen beïnvloed wordt door een beperking. Mensen behandelen je vaak anders als je een beperking hebt. Bijvoorbeeld omdat mensen je over je hoofd aaien als volwassene of omdat ze over je heen praten omdat ze denken dat je jezelf niet kunt uitdrukken.

Verinnerlijkt validisme

Verinnerlijkt validisme gaat over hoe een persoon met een beperking dergelijke vooroordelen geïnternaliseerd heeft. Je gelooft dan zelf dat je minderwaardig bent vanwege je beperking.

In veel gevallen hangen deze vormen met elkaar samen. Als je bijvoorbeeld moet werken in een omgeving die niet op jou is aangepast (institutioneel validisme) dan kun je zelf gaan geloven dat je niet in die omgeving hoort te zijn (verinnerlijkt validisme). Xandra Koster bespreekt op One World deze vier vormen in meer detail.

Hieronder zie je een filmpje van Niets over ons zonder ons waarin zangeres en activiste Mira Thompson uitlegt wat validisme is en welke impact het heeft op haar leven.

Mira Thompson over validisme.

Geïnteresseerd in hoe validisme zijn uitwerking heeft in de academische wereld? Lees hieronder verder!

Skip to content